ریال آنلاین: من یک زنِ خانهدار هستم؛ اما هویت من فقط به کارهای روزمره خانه محدود نمیشود. ما زنان خانهدار در کنار مسئولیتهایی که برای خانواده داریم، نیازمند رشد، یادگیری و توجه به خودمان هستیم. گاهی آنقدر درگیر رسیدگی به دیگران میشویم که فراموش میکنیم خودمان هم به رشد و دیدهشدن نیاز داریم.
یکی از کارهایی که به من کمک کرده در مسیر رشد و توسعه فردی باقی بمانم، مطالعه است. شاید شما هم مثل من بارها با خودتان گفته باشید: «وقت مطالعه ندارم.» اما تجربه به من نشان داده که همیشه مشکل، کمبود وقت نیست. خیلی وقتها چون برنامه مشخصی برای مطالعه نداریم، کتاب خواندن اولین کاری است که از برنامه روزانهمان حذف میشود.
خود من سالهاست یک روش ساده را دنبال میکنم. هر روز فقط پانزده تا بیست دقیقه برای مطالعه وقت میگذارم. شاید این زمان در نگاه اول خیلی کم به نظر برسد، اما استمرار همین چند دقیقه باعث شده در طول سال کتابهای زیادی را بخوانم؛ بدون اینکه احساس کنم مطالعه، کار سخت یا زمانبری است. اگر ما هم مطالعه را به یک عادت روزانه تبدیل کنیم، بعد از مدتی از نتیجه آن شگفتزده خواهیم شد.
بد نیست برای مطالعه، یک زمان ثابت در طول روز در نظر بگیریم. بعضی از ما صبحها تمرکز بیشتری داریم، بعضیها بعدازظهر و بعضی هم قبل از خواب. مهم این است که کتاب خواندن جای خودش را در برنامه روزانه ما پیدا کند. وقتی کاری هر روز در یک زمان مشخص تکرار شود، کمکم به یک عادت تبدیل میشود و دیگر برای انجام دادنش به انگیزه زیادی نیاز نخواهیم داشت.
از طرفی، لازم نیست همیشه منتظر فرصتهای طولانی یا سکوت کامل باشیم. گاهی خواندن چند صفحه از یک کتاب، مرور یک مقاله کوتاه یا شنیدن بخشی از یک کتاب صوتی هم مطالعه است. بسیاری از پژوهشگران حوزه سواد و مطالعه، «مطالعه شنیداری» را نیز بخشی از عادت مطالعه میدانند. بنابراین اگر فرصت کتاب کاغذی را نداریم، به این معنا نیست که از مطالعه محروم شدهایم. این روش برای ما زنان خانهدار بسیار کاربردی است؛ چون میتوانیم هنگام انجام بعضی از کارهای خانه هم از زمانمان برای مطالعه استفاده کنیم.
برای اینکه مطالعه را رها نکنیم، بهتر است از قبل فهرست کوتاهی از کتابهایی که دوست داریم بخوانیم، تهیه کنیم. اگر نسخه صوتی آنها در دسترس بود، میتوانیم آنها را در تلفن همراه خود ذخیره کنیم. من معمولاً چند کتاب صوتی و چند پادکست مفید را هم از قبل انتخاب میکنم تا هر وقت مشغول آشپزی، مرتب کردن خانه، اتو کشیدن لباسها یا پیادهروی بودم، به آنها گوش بدهم. این کار باعث شده زمانهایی که قبلاً بدون استفاده میگذشت، به فرصتهایی برای مطالعه تبدیل شود.
به نظرم انتخاب کتاب هم اهمیت زیادی دارد. اگر مطالعه را با کتابهایی شروع کنیم که به نیازها و علاقههای خودمان نزدیک هستند، احتمال اینکه آن را ادامه بدهیم بیشتر میشود. کتابهایی درباره تربیت فرزند، مهارتهای همسرداری، سلامت روان، سواد مالی، مدیریت خانواده، توسعه فردی یا حتی رمانهای خوب، هم میتوانند لذتبخش باشند و هم نگاه ما را به زندگی عمیقتر کنند.
من همیشه یک دفترچه کوچک کنار دستم دارم. هر جمله یا ایدهای که برایم جالب باشد، یادداشت میکنم. گاهی بعد از چند ماه دوباره به همان یادداشتها برمیگردم و میبینم چقدر در تصمیمها و نگاه من به زندگی اثر گذاشتهاند. لازم نیست همه کتاب را خلاصه کنیم؛ نوشتن چند جمله کوتاه هم کافی است.
خانواده هم میتواند همراه ما باشد. من همیشه باور دارم خانواده یک فضای مشارکتی است، نه جایی که همه مسئولیتها فقط بر دوش یک نفر باشد. وقتی همسر و فرزندان در بخشی از کارهای خانه مشارکت میکنند، ما هم فرصت بیشتری برای مطالعه پیدا میکنیم. از طرف دیگر، وقتی فرزندانمان ببینند مادرشان هر روز کتاب میخواند یا به کتاب صوتی گوش میدهد، کتابخوانی برای آنها هم به یک رفتار طبیعی تبدیل میشود. گاهی بهترین شیوه تربیت، الگو بودن است، نه فقط توصیه کردن.
در پایان باید بگویم، از خودمان انتظار کامل بودن نداشته باشیم. شاید بعضی روزها فرصت مطالعه پیدا نکنیم یا برنامهمان به هم بخورد؛ اشکالی ندارد. مهم این است که دوباره از روز بعد شروع کنیم. ما زنان خانهدار، در کنار ساختن خانه و خانواده، میتوانیم ذهن خودمان را هم هر روز پویاتر و آگاهتر کنیم. باور دارم هر صفحهای که امروز میخوانیم و هر کتابی که به زندگیمان اضافه میکنیم، روزی در تصمیمها، تربیت فرزندان، آرامش خانواده و حتی نگاه خودمان به زندگی، اثرش را نشان خواهد داد.
راضیه مکوندی
